La Quotidiana
Foto: RTR

Medias »

Medias Rumantschia

La pressa rumantscha va enavos sin il cumenzament dal 19avel tschientaner, cur che las Trais Lias èn s'unidas per furmar il chantun Grischun. En il 19avel e 20avel tschientaner èn cumparidas en il Grischun rumantsch numerusas gasettas e scrittiras, da las qualas intginas han survivì fin oz.
L'onn 1996 existivan anc quatter gasettas emnilas rumantschas, mintgina en in auter idiom. L'onn 1997 è vegnida lantschada ina suletta gasetta dal di rumantscha: La Quotidiana, en la quala ina part da las gasettas emnilas èn vegnidas integradas.
Il svilup da La Quotidiana (LQ) è ina lunga istorgia. Malgrà ch'il basegn d'ina gasetta rumantscha dal di era sa manifestà incontestablamain gia dapi decennis, ha ina cumissiun da pressa remplazzà l'autra, suenter in emprim numer nulla (1988) è cumparì in segund (1992). Pir l'Agentura da Novitads Rumantscha (ANR), fundada l'onn 1996 da la Pro Svizra Rumantscha e finanziada da la Confederaziun e dal chantun Grischun, ha furnì ina basa impurtanta per ina gasetta dal di.
Ultra da la renovaziun linguistica promova la gasetta dal di rumantscha l'avischinaziun dals tschintg idioms, fa la punt tranter las valladas rumantschas e favurisescha il svilup d'ina identitad communabla.
Il Radio e la Televisiun Rumantscha (RTR) èn integrads en las structuras organisatoricas da la SRG SSR idée suisse. Tenor la lescha federala ha la SRG SSR idée suisse da realisar almain in program da radio per la Svizra rumantscha. Dal rest fixescha il cussegl federal ils princips, tenor ils quals ils basegns dal radio e da la televisiun da quest territori linguistic ston vegnir resguardads supplementarmain (cuntegn dal service public, q.v.d. d'ina offerta da program che resguarda ils differents basegns ed interess da la populaziun en tut las quatter regiuns linguisticas da la Svizra).
L'emprima emissiun rumantscha da radio è vegnida emessa l'onn 1925, l'emprima emissiun rumantscha da televisiun var 40 onns pli tard, l'onn 1963.
Il Radio Rumantsch (RR) emetta oz in program cumplain da 24 uras. Las emissiuns porschan in program multifar: divertiment da tut gener, infurmaziuns localas, regiunalas, naziunalas ed internaziunalas sco era sport. Tut quai vegn enramà d'ina vasta paletta musicala. In accent spezial dat il RR a la musica autentica da la Rumantschia.
La Televisiun Rumantscha (TvR) è preschenta sin il chanal da la televisiun svizra tudestga SF1 (cun repetiziun sin SFinfo e RSI LA 2). TvR emetta davent da glindesdi fin sonda l'emissiun d'infurmaziun „Telesguard“ cun infurmaziuns actualas dal di davart il Grischun e davart la Rumantschia. Mintga dumengia vegn emessa l'emissiun da magazin "Cuntrasts" che mussa durant circa ina mesa ura films e documentaziuns davart ils temas ils pli divers.
Ils proxims onns è planisada in'extensiun dals programs da radio e da televisiun che prevesa tranter auter in agen chanal per la TvR.
Sin la pagina d'internet dad RTR pon ins tadlar il Radio Rumantsch e guardar emissiuns da la Televisiun Rumantscha dapertut e da tut temp.